Balo vermek, yirminci asır medeniyetinin icabatındandır, öyle değil mi, efendiler?..
Balo deyip geçmeyelim, hanımlar!.. Balo, yalnız elhan-ı musikiye hatve uydurup çifter çifter raksetmek demek değildir... Balo, içtimai bir terbiye merkezidir, beyler!.. Balolara hürmet edelim, efendiler!.. Balo başka, baloz başka şeydir vatandaşlar. Balo verelim, balo tertip edelim, davetiyeler bastıralım, davetiyeler dağıtalım, davetiyeler satalım vatandaşlar!.. Fakat bütün bunları edep ve terbiye, balo nizam ve inzıbatı dahilinde yapalım...
Velhasıl, muhterem hanımefendiler ve beyefendiler, baloların asayişini ihlal etmeyelim!.. Hatta, beyler ve hanımlar, eğer mebus olsaydım, “Balolarda temin-i asayiş” isimli bir kanun takriri verirdim...
Bendenizi balolar hakkında bu kadar şiddetli tedabir ahzetmeye sevkeden sebep nedir, efendiler?..
İzah edeyim :
Vilayet merkezi muallimleri, bir balo tertibine karar verdik... Bu, vilayet dahilinde ilk balo olacaktı... Böyle mühim medeni, harsi, içtimai bir teşebbüse muallimlerin önayak olmaları tabiiydi, zaruriydi, efendiler! Öyle değil mi, efendim?.. Tabii!.. Değil mi?.. Efendim?..
Balomuz Muallimler Birliği menfaatine tertip olunmuştu. Bundan dolayı, vilayet matbaasında kenarları yaldızlı, yazıları çiçekli davetiyeler tabettirdik... Davetiyelerimiz cidden, milli matbaacılığımızın yüzünü güldürecek bir surette, gayet nefis idiler... Nefis olmaları icabederdi... Öyle değil mi, efendim? Tabii!.. Değil mi?.. Efendim?..
Davetiyeleri sırasıyla vali beyden, maarif müdürü, lise müdürü, polis müdürü beylere gönderdik ve bu meyanda şehrimizdeki mali müesseselerden bir tanesine de isal ettik...
Mevzuu bahis, müessese-i maliyenin müdürü bey, davetiyemizi büyük bir nezaketle kabul buyurdular ve on beş lira verdiler...
Yalnız davetiyenin kenarına “Bir hanım ve bir bey için iki kişilik” kaydını derkenar etmiştik... Bu derkenarı da o zata gösterdik ve:
— Baloya hanımefendiyle teşrif buyurmanız lazımdır, demek istedik... Tabii imaen...
Müessese-i maliyenin müdürü, bu imamızı anladı:
— Maalesef bekârım, dedi...
Eh öyle ise teşrif edemezsiniz maalesef! der gibi yüzüne baktık... Tabii imaen. Herhalde müdür bey bu imamızı da anladı... Fakat...
Fakat ertesi gece tam balomuzun en hararetli bir devresinde, iki erkek kapıya dayandı:
— Ne arzu buyuruluyor? diye sorduk... Ellerinde, müessese-i maliyeye sattığımız davetiyeyi gösterdiler...
Biz de onlara, davetiyenin köşesindeki : “Bir hanım ve bir bey için iki kişiliktir” kaydını gösterdik ve:
— Bu davetiye bir hanımla bir beye mahsustur... Halbuki sizler iki beysiniz... Yoksa biriniz tebdil-i kıyafet etmiş olmayasınız? dedik.
Hayır, filvaki, ikisi de bey imişler... Ve mevzuu bahis mali müessesede kâtip imişler... Mutlaka içeri girmek istiyorlarmış...
— Beyler, dedik, içerde herkes kadın erkek, kadın erkek, çifter çifter dans ediyorlar. Sizin ikiniz de erkeksiniz… Kiminle dans edeceksiniz?..
—Birbirimizle ederiz, size ne? dediler...
— İki erkek, birbirleriyle raksedemez... Bu balo nizamatına mugayirdir, dedik...
— Öyleyse dans etmeyiz... Etrafta dans edenleri seyretmekle iktifa ederiz, dediler...
— Bu da olmaz!.. İnsan baloya geldikten sonra mutlaka dans etmelidir... Burası seyran yeri değil, medeniyet merkezidir, dedik...
— Öyleyse, içerde bildik hanımlar var. Onların kavalyelerinden izin alır, onlarla dans ederiz, dediler...
— Olmaz, dedik... Gene elâlemi rahatsız edeceksiniz...
Velhasıl, onlar dedi, biz dedik... Nihayet iş, terbiye hudutları haricinde bir münazaaya müncer oldu... Muallimler Balosu’nun kapısında böyle terbiye hilafı vukuatın zuhuru doğru mudur? Değildir... Değil mi?.. Efendim?..
Baktık ki olacak gibi değil... Davetiyenin bedeli olan 15 lirayı kendilerine iade ettik... Çekilip gittiler...
Hadise kapandı... Şimdi bir teklifim var... Mevzuubahis olan mali müessesenin müdürü bekâr olmasaydı, tabii zevcesiyle beraber baloyu teşrif edecekti ve zevcesi hastalanmış bile olsa, kapımızın önünde gürültü çıkaran iki kâtip bey gelemeyeceklerdi... Çünkü hanımefendi balo davetiyesini bir hatıra olarak saklayacaktı... O halde... O halde, baloların verildiği şehirlerde, mali müesseselerin müdürleri mutlaka evlenmelidirler... Bekâr müdürlerin, bilhassa 15 lira verip davetiye alan mali müessese müdürlerinin vücudu ve dansa meraklı kâtiplerin mevcudiyeti, baloların selameti için bir tehlikedir...
| Works by this author are in the public domain in countries where the copyright term is the author's life plus 62 years or less. cs | de | en | eo | es | fr | he | pl | ru | zh |