Hayvanat ve nebatat âlimi Feyzullah Ayni Bey, masasının başında oturmuş o sabahki gazeteleri okuyordu. Bütün gazeteler, “Beşeriyetin refah ve saadeti için çalıştıkları halde, açlık ve sefalet içinde ölen âlimlere karşı cemiyetin çok nankör davrandığından” bahsetmekteydiler...
Feyzullah Ayni Bey, uzun, ak sakalını karıştırarak, gazete okumaya devam ederken, uşağı kendisine bir mektupla bir paket getirdi. Pakette eski bir çift papuçla yamalı bir pantolon vardı. Mektupta şunlar yazılıydı:
“Muhterem efendim,
“Siz de, gazetelerde hal-i pürmelali tasvir edilen fakir âlimlerden birisiniz herhalde. Bendeniz size karşı insani vazifesini yapmak isteyen bir hemşirenizim. Sizi sefaletten kurtarmak için, sevine sevine bir iki milyon lira feda ederim. Fakat heyhat ki, buna muktedir değilim. Bununla beraber, size kocamin eski papuçlarıyla güveyi girerken yaptırdığı ve yirmi sene ayağından çıkarmadığı pantolonu gönderiyorum. Bana teşekkür etmeyiniz. Ben sadece, insani vazifesini yapmış bir takdirkârınızım.
Zehra Süleyman”
Feyzullah Ayni Bey tebessüm etti. Fakat tebessümü yarıda kaldı. Tekrar içeri uşak girdi. Ve bir efendinin kendisini görmek için ısrar ettiğini söyledi? Bir dakika sonra âlimi görmek isteyen efendi, biraz şaşkın odanın ortasında duruyor ve şu suretle kelama agaz etmiş bulunuyordu:
— İtiraf ederim ki, muhterem âlim, sizin böyle bir odada oturduğunuzu tahmin edemiyordum. Görüyorum ki, odanız hiç de fena döşenmemiş. Fakat bu dekorun büyük bir sefaleti, fakr-ü zarureti gizlediğinden eminim. Siz, nankör beşeriyetin bir kurbanısınız. Dehânız karşısında duyduğum hayranlığın naçiz bir ifadesi ve fakr ü zaruretinize bir yardım olmak üzere, takdim ettiğim şu yarım okka pastırmayı kabul etmenizi rica ederim.
Efendi bu sözleri söyleyerek Feyzullah Ayni Beye bir paket uzattı. Ve :
— Teşekküre hacet yok, bence ülemaya yardım da milli bir vazifedir, diyerek, mütebessimane geri geri çekildi. Ve mağrurane odadan dışarı çıktı.
İhtiyar âlim şaşkına dönmüştü. Büyükada’da oturan Prenses Hamdune Hanımefendiden kendisini akşam yemeğine davet eden, müstacel bir telgraf aldığı zaman bu şaşkınlığı biraz geçti. Hiç olmazsa Ada’ya gider, şöyle bir iki saat başımı dinlerim diye düşündü ve Prensesin davetine icabet etti.
Salonda bulunanlar, Feyzullah Beyi büyük bir hararetle karşıladılar. Meşhur tüccar Kadri Bey âlimin elini sıkarken:
—İzzetinefsinizi muhafaza etmek için, sarfettiğiniz gayrete hayranım. Kim bilir, buraya gelmek için kiraladığınız şu smokini giyebilmeniz ne fedakârlıklara mal olmuştur size, dedi...
Âlim, bunun için hiçbir fedakârlık yapmadığını, smokinin kendisine ait olduğunu söylemeye vakit bulmadan yanına meşhur müteahhit İsmail Bey yaklaştı:
— Para tutmuyorsunuz tabii ama, dedi. Zararı yok... Şöhretiniz büyük... Ben fakirliği hiçbir zaman ayıp telakki etmem. Hele sizin gibi âlimler için...
Sofrada, Feyzullah Bey, Prenses hazretlerinin yanına oturtulmuştu. Hamdune Hanımefendi mütemadiyen âlime ikram ediyor, bir yemekten iki, üç defa aldırtıyor:
— Allah aşkına yiyiniz. Mideniz belki bunlara alışık değildir ama, zararı yok, hastalanmazsınız, diyordu...
Masada herkes, birbirinin kulağına eğiliyor:
— Bak, zavallı adamcağız, kendine geldi.
— Karnı doydu da...
— Ne kadar da açmış...
— Nasıl da iştahlı yiyor... diye fısıldaşıyorlardı...
Bütün bu hallerden serseme dönen âlim Feyzullah Ayni Bey, Prenses’in evinden çıkarken yanına bir hizmetçi yaklaştı ve bir sepet uzatarak :
— Bunun içinde söğüş, kuru balık, şeker, çay, kahve gibi şeyler vardır, efendim. Prenses hazretleri, size vermemi emrettiler… Zavallı adamcağız, hiç olmazsa birkaç gün karnını doyurur, dediler... Rica ederim sıkılmayınız, alınız, dedi.
|
Works by this author are in the public domain in countries where the copyright term is the author's life plus 62 years or less. cs | de | en | eo | es | fr | he | pl | ru | zh |